www.tayyareci.com                  ANA SAYFA Tayyareci Türkçe Site Türkiye'nin en kapsamlı havacılık sitesi
Tayyareci English Site
Tayyareci Deutsch Site
Sitede Arama :
 

Joint Strike Fighter (JSF)

Joint Strike Fighter- Müşterek Saldırı Uçağı (JSF) havadan-yere görevi için optimize edilmiş çok maksatlı bir uçaktır, uygun maliyetle USAF, ABD Donanması ve Marin Birlikleri ile müttefiklerin ihtiyaçlarını karşılamak üzere tasarlanmıştır. JSF, F-22 için geliştirilmiş birçok teknolojiden de yararlanacaktır.

1993 yılında her servis için bağımsız bir taktik havacılık modernizasyonunun gerçekleştirilmesinin maliyet açısından karşılanamıyacağı ve bu nedenle “Çok Maksatlı Avcı” (MRF) ve “Gelişmiş Saldırı Uçağı” (A/F-X) programları iptal edilmişti. Bunların yerine “Müşterek Gelişmiş Saldırı Teknolojisi” (JAST) adı altında, gelecek jenerasyonun vurucu silah sistemini geliştirmek üzere, yeni bir program başlatılmıştı. 1995 Ağustos’unda da program JSF olarak yeniden adlandırıldı. Aynı yıl Gelişmiş Savunma Araştırma Projeleri Ajansı (DARPA) ve Gelişmiş Kısa Kalkış ve Dikey İniş (ASTOVL) programları JSF programının içine katıldı. Bu hareket neticesi Birleşik Krallık Donanması da programın içine çekilmiş oldu.

JSF programı rekabet eden iki silah sistemi konseptini üçlü servis ailesine uygun maliyetlerle onların ihtiyaçlarını karşılamak üzere sunacaktır.

·         USAF- F-16 ve A-10’u değiştirmek ve F-22’yi takviye etmek için özellikle havadan-karaya görevlere uygun çok maksatlı uçak. USAF varyasyonu en az mühendislik gelişimlerini içermektedir. Uçağın dik kalkış ve “hovering” gibi bir kriteri olmayacağı gibi uçak gemisinde konumlandırılmış uçaklar için gerekli karakteristik ve bakım hizmetlerine gerek görülmeyecektir. 2,036 uçak siparişi planlanmaktadır.

·         USN- F/A-18E/F’leri takviye etmek üzere çok maksatlı “stealth” saldırı uçağı. Uçak gemilerinde görev alması donanma ile diğer JSF varyantları arasındaki temel farkı meydana getirmektedir. Daha düşük hızlarda yaklaşımı sağlayabilmek için uçağın daha geniş kanatlara ve kuyruk kontrol yüzeylerine ihtiyacı bulunmaktadır. İç yapısı da katapult fırlatma ve kanca ile inişler için güçlendirilecektir. Uçakta uçak gemilerine uygun kuyruk kancası bulunacaktır. İniş takımları daha uzun suspansiyonlu daha fazla yük kapasiteli olacaktır. Dahili yakıtla F-18C’nin iki misli menzile sahip olacaktır. 300 uçak alımı planlanmaktadır.

·         USMC- AV-8B ve F/A-18A/C/D’leri değiştirmek için kısa kalkış ve dikey inişli (STOVL) saldırı uçağı. Marinlerin talebi diğerlerinden kısa kalkış ve dikey iniş özelliği ile ayrılmaktadır. 642 uçağın siparişi planlanmaktadır.

·         UK-STOVL (supersonic) uçağı Sea Harrier’ları değiştirmek için planmaktadır. Kraliyet Donanması’nın JSF’leri U.S. Marine’lerinkine çok benzer olacaktır. 60 uçağın alınması planlanmaktadır.

·         Lockheed Martin X-35’in ABD Marin’leri ve Kraliyet Donanması varyantı olan uçak kısa kalkış ve dikey iniş (STOVL) için motor şaftı ile tahrikli bir dikey kalkış fanı sistemi kullanmaktadır. Uçakta Rolls-Royce/Allison yapımı, şaft tahrikli kalkış fanı bütün tiplerde müşterek olan, modifiye edilmiş Pratt & Whitney F119 motoruna akuple edilecektir.

Boeing X-32’nin ABD Marin’leri ve Kraliyet Donanması varyantı olan uçak kısa kalkış ve dikey iniş (STOVL) için ana motora bağlı kalkış nozullarını kullanacaktır.

İlk uçak teslimatlarının 2008’de başlaması, ABD üretim miktarının 2011 yılında yılda 122 uçak ile zirveye çıkması planlanmaktadır.

The Joint Strike Fighter (JSF) is a multi-role fighter optimized for the air-to-ground role, designed to affordably meet the needs of the USAF, US Navy, US Marine Corps and allies. JSF will benefit from many of the same technologies developed for F-22.

In 1993 it was determined that a separate tactical aviation modernization program by each Service was not affordable and canceled the Multi-Role Fighter (MRF) and Advanced Strike Aircraft (A/F-X) program. Instead the Joint Advanced Strike Technology (JAST) was initiated in order to create the next-generation strike weapons system. In August 1995 the program was renamed as JSF. In 1995 the Defense Advanced Research Projects Agency (DARPA) and the Advanced Short Take-off and Vertical Landing (ASTOVL) program were merged with the JSF Program. This action drew the United Kingdom (UK) Royal Navy into the program.

The JSF program will demonstrate two competing weapon system concepts for a tri-service family of aircraft to affordably meet these service needs:

·         USAF-Multi-role aircraft (primarily air-to-ground) to replace F-16 and A-10 and to complement F-22. The Air Force JSF variant poses the smallest relative engineering challenge. The aircraft has no hover criteria to satisfy, and the characteristics and handling qualities associated with carrier operations do not come into play. Procurement of 2,036 aircraft are planned.

·         USN-Multi-role, stealthy strike fighter to complement F/A-18E/F. Carrier operations account for most of the differences between the Navy version and the other JSF variants. The aircraft has larger wing and tail control surfaces to better manage low-speed approaches. The internal structure of the Navy variant is strengthened up to handle the loads associated with catapult launches and arrested landings. The aircraft has a carrier-suitable tailhook. Its landing gear has a longer stroke and higher load capacity. The aircraft has almost twice the range of an F-18C on internal fuel. 300 aircraft are planned to be purchased.

·         USMC-Multi-role Short Take-Off & Vertical Landing (STOVL) strike fighter to replace AV-8B and F/A-18A/C/D. The Marine variant distinguishes itself from the other variants with its short takeoff/vertical landing capability. 642 aircraft are planned to be purchased.

·         UK-STOVL (supersonic) aircraft to replace the Sea Harrier. Britain's Royal Navy JSF will be very similar to the U.S. Marine variant. 60 aircraft are planned to be purchased.

The Lockheed Martin X-35 concept for the Marine and Royal Navy variant of the aircraft uses a shaft-driven lift-fan system to achieve Short-Takeoff/Vertical Landing (STOVL) capability. The aircraft will be configured with a Rolls-Royce/Allison shaft-driven lift-fan coupled to a modified Pratt & Whitney F119 engine that powers all three variants.

The Boeing X-32 JSF short takeoff and vertical landing (STOVL) variant for the U.S. Marine Corps and U.K. Royal Navy employs a direct lift system with lift nozzles connected to the engine for short takeoffs and vertical landings.

Delivery of the first operational aircraft is scheduled for early in 2008 and the US production rate is expected to rise to a peak of 122 per year by 2011.

JSF X-32 specs/doneleri (USAF version):

Crew/mürettebat:1, engine/motor: Pratt & Whitney F119-PW-100, thrust/itiş gücü: ? Length/boyu:13,68m, Wingspan/kanat açıklığı:10.95m (Navy/donanma:9,12m), Height/yükseklik:  ?   Ceiling/tavan: ?     Speed: +Mach 1, Combat Radius/ Kombat yarıçapı: + 1,000km, Empty weight/boş ağırlığı: 10,900kg, Max takeoff weight/azami kalkış ağırlığı: 22,600kg, Internal fuel/dahili yakıt: 7,230kg, payload/yük: 7,680kg
Editör :   M. Haluk SEVEL